Vindgnauð í Laug­ar­nes­hverfi

EFLA staðfesti orsök staðbundins blísturs í Laugarneshverfi með hljóðgreiningu, útreikningum og samanburði við vindgögn. Niðurstöðurnar sýndu skýrt samræmi milli mælinga, veðuraðstæðna og upplifunar íbúa og lögðu grunn að markvissum mótvægisaðgerðum.

Endurtekið og staðbundið ónæði við ákveðnar vindaðstæður

Íbúar í Laugarneshverfi urðu varir við hátt og þrálátt blístur þegar vindur blés úr norðri. Hljóðið var bundið við þröngt svæði og kom fram við ákveðnar aðstæður, sem gerði hefðbundnar skýringar ófullnægjandi. Áskorunin fólst í að greina hvort um væri að ræða hljóð sem stafaði af byggingarlögun, vindátt eða samspili þeirra þátta.

Hljóðmælingar, tíðnigreining og tenging við vindgögn.

EFLA framkvæmdi greiningu sem byggði á:

• Hljóðupptöku á staðnum og úrvinnslu tíðnirófs
• Reikningum á ómtíðni (fres) út frá bili milli flatstálsrimla
• Greiningu á legu bygginga og vindátt
• Samanburði við vindhraða- og vindáttargögn fyrir viðkomandi tímabil

Tíðnirófið sýndi áberandi topp við 1825 Hz, sem samsvaraði reiknaðri ómtíðni fres = 1829 Hz. Þetta benti til þess að svokölluð tónmyndun 2 væri orsök blístursins. Útreikningar sýndu jafnframt að vindhraði þyrfti að vera 12–16 m/s til að tónn yrði heyranlegur.

Samræmi milli mælinga, veðurgagna og upplifunar íbúa.

• Tíðni blísturs mældist um 1825 Hz, innan þess tíðnibils sem mannseyrað er næmast fyrir
• Reiknuð ómtíðni út frá handriðsgeometríu staðfesti mælingar
• Vindhraði frá norðri var ≥12 m/s í tvo sólarhringa þegar ónæði var mest
• Upplifun íbúa, fjölmiðlaumfjöllun og veðurgögn féllu nákvæmlega saman

Niðurstöðurnar staðfestu að blísturinn stafaði af ákveðnu samspili vindáttar, vindhraða og hönnunar handriða.

Forvarnir og markvissar úrbætur

EFLA setti fram skýrar leiðbeiningar fyrir hönnun og úrbætur:

• Reikna og bera saman tíðnir fvs, fn og fres snemma í hönnunarferli
• Meta hvort tíðnir falli á viðkvæmt heyrnarsvið mannsins
• Greina vindhraða og vindátt á fyrirhuguðum staðsetningum
• Beita mótvægisaðgerðum sem trufla loftflæði, t.d. með breytingum á brúnalögun

Reynsla úr sambærilegum verkefnum, m.a. við Golden Gate-brúna og í Melbourne og Christchurch, sýnir að minni háttar breytingar á brúnum flatstála, svo sem með kantlistum, geta dregið verulega úr líkum á tónmyndun án þess að breyta ásýnd mannvirkja.