Vindafar og -greiningar

EFLA sérhæfir sig í greiningum á vindafari og veitir alhliða þjónustu á því sviði. Sérfræðiteymið notast við mæligögn, gögn úr háupplausnar veðurlíkönum, vindflæðislíkön, tölfræðilegar aðferðir og gervigreind til að greina veðurfar. Þannig er hægt að skilja þróun og mynstur í veðurfari og spá fyrir um tíðni sjaldgæfra atvika út frá samspili veðurfars og flókins landslags og umhverfis.

Vindgreiningarteymið notast einnig við tölulegar straumfræðihermanir (e. CFD – Computational Fluid Dynamics) til að reikna staðbundið vindflæði á þrívíðu reiknineti í kringum landslag og mannvirki. Þannig fást nákvæmar upplýsingar um m.a. vindhraða, vindátt, hitastig og þrýsting á svæðinu fyrir mismunandi forsendur. Niðurstöðurnar nýtast til að mynda við hönnun á mannvirkjum, skipulagi og samgöngum, við greiningar á dreifingu loftborinnar mengunar frá umferð eða iðnaði og við rekstrarlegar ákvarðanir.

Sérþekking vindgreiningarteymis EFLU nær yfir breitt svið viðfangsefna. Teymið hefur m.a. unnið að kortlagningu vindafars fyrir valkostagreiningar, hagræðingu í hönnun mannvirkja eða samgönguinnviða til að stuðla að öruggri og góðri vindvist í borgarrýmum, hönnun náttúrulegrar loftræsingar, loftgæðamati þar sem dreifing á loftborinni mengun er hermd og rekstraröryggi.

Innan EFLU er að finna sérfræðinga á fjölmörgum sviðum, s.s. skipulagsmálum, byggina- og veghönnun, hafnarverkfræði, umhverfisverkfræði, raflínuhönnun o.fl. sem vinna náið með vindgreiningarteyminu að afmörkun, skipulagningu og túlkun vindgreininga.

• Greining á vindafari út frá langtíma veðurmælingum (tíðni vindátta, -hraða og -hviða). Vindrós útbúin.
• Greining á vindafari út frá mælingum og reiknilíkönum sem taka tillit til landslags og umhverfis.
• Greining á staðbundnu vind- og hitaflæði í kringum byggingar og önnur mannvirki.
• Útreikningar á endurkomutíma aftakaveðurs eða vissra veðuraðstæðna.
• Mat á líkum á vissum veðuratburðum yfir árið, t.a.m. veðuraðstæðna sem hafa áhrif á rekstur samgönguinnviða eða framleiðslu.
• Greining á vindþægindum (e. pedestrian wind comfort) út frá vindgögnum, hermunum og vindþæginda viðmiðum. Hægt er að skoða árleg eða árstíðarbundin áhrif vinds á notendur og leggja mat á öryggi og gæði útisvæða.
• Kortlagning svæðis út frá virkni/notkunargildi.
• Greining á öryggi vegfarenda m.t.t. staðsetningar á inngöngum og göngustígum.
• Tillögur að úrbótum og mótvægisaðgerðum við núverandi byggingar eða skipulög.
• Samanburður á vindafari fyrir núverandi aðstæður og með tilkomu nýrrar byggðar eða bygginga.
• Hönnunaraðstoð í vega- og mannvirkjagerð varðandi snjósöfnunarsvæði.
• Hermun á skilvirkni náttúrulegrar loftræsingar.
• Útreikningar á vindflauti frá handriðum.

Með réttu verkfærunum og sérfræðiþekkingu er hægt að sérsníða lausnir að þörfum verkefna og viðskiptavina. Greiningar á vindafari á skipulags- eða hönnunarstigi geta aukið gæði og virði í margvíslegum verkefnum. Eins er hægt að koma í veg fyrir ýmiskonar vandamál sem geta verið kostnaðarsöm eða haft neikvæð áhrif á umhverfi og samfélag.

Áreiðanlegt mat á vinda- og veðurfari getur verið ómissandi í frumhönnun og valkostagreiningum á byggingum, samgöngu- og orkuinnviðum, sem og í rekstrarlegum ákvörðunum. Einnig er það grunnforsenda fyrir aðrar verkfræðigreiningar, t.d. á dreifingu á loftborinni mengun eða lykt frá umferð, iðnaði eða landbúnaði.

Hermun á staðbundnu vindafari á smærri skala eykur gæði í hönnun mannvirkja og skipulags. Þannig er hægt að skapa betri vindskilyrði umhverfis byggingar, koma í veg fyrir óæskilega eða hættulega vindstrengi, tryggja öryggi og notkun innganga og hanna skjólsæl útisvæði.